llms.txt nedir, siteme eklemeli miyim?
llms.txt, sitenin köküne konan ve yapay zeka sistemlerine sitenin ne olduğunu, hangi sayfaların önemli olduğunu ve içeriğin nasıl kullanılabileceğini düz metinle anlatan bir dosyadır. robots.txt'den farkı işlevdedir: robots.txt erişim izni verir ya da engeller, llms.txt ise bağlam sunar. Zorunlu bir standart değildir ve tek başına görünürlük getirmez. Yine de maliyeti bir dosya yazmaktan ibaret olduğu için, içeriği düzenli bir sitede eklemenin karşılığı vardır: model tarafında sitenin ne hakkında olduğu netleşir.
Arama trafiğinin bir kısmı artık arama sonuç sayfasında değil, yapay zeka cevaplarının içinde tüketiliyor. Bu geçiş, sitelerin yalnızca tarayıcılara değil, cevap üreten sistemlere de kendini anlatması gerektiği fikrini doğurdu. llms.txt bu fikrin en sade hâli.
Bu yazı dosyanın amacını, robots.txt ile farkını, içine ne yazılacağını, bugünkü gerçek etkisini ve eklemenin maliyetini anlatıyor.
Dosya ne işe yarıyor?
llms.txt, sitenin kök dizinine konan düz bir metin dosyasıdır. İçinde sitenin ne olduğu, kim için olduğu, hangi sayfaların temel olduğu ve içeriğin nasıl kullanılabileceği kısa cümlelerle yazılır.
Amacı, bir yapay zeka sisteminin siteyi anlamak için onlarca sayfayı tarayıp çıkarım yapması yerine, özetin doğrudan verilmesidir. Bu, insan için hazırlanan bir site haritasının makine için hazırlanmış tanıtım hâline benzer.
Aynı mantığın devamı olan tıklamasız arama tartışması, bu dosyanın neden gündeme geldiğini daha geniş bir çerçevede anlatıyor.
robots.txt ile farkı
İki dosya sık karıştırılır ama farklı işler yapar.
robots.txt bir izin dosyasıdır: hangi tarayıcının hangi dizine girebileceğini söyler. Yerleşik ve uzun süredir uygulanan bir standarttır.
llms.txt bir bağlam dosyasıdır: siteyi tarif eder, erişim kuralı koymaz. Yerleşik bir standart değil, öneri niteliğinde bir yaklaşımdır.
İkisi birbirinin yerine geçmez. Yapay zeka tarayıcılarının içeriğe erişip erişemeyeceği robots.txt ile belirlenir; llms.txt yalnızca erişebilenlerin daha iyi anlamasını sağlar. robots.txt'de engellenmiş bir dizin, llms.txt'de tarif edilse bile okunmaz.
İçine ne yazılır?
Dosyanın bir zorunlu şablonu yok; ancak işe yarayan bir yapı şöyledir:
- Tek cümlelik tanım: site ne yapıyor, kim için.
- Temel sayfalar: en önemli beş ile on sayfanın adresi ve bir satırlık açıklaması.
- Ana konular: sitenin yetkin olduğu alanlar, madde madde.
- Ürün ya da hizmet bilgisi: varsa fiyat ve kapsam, net cümlelerle.
- Kullanım notu: içeriğin alıntılanabilir olup olmadığı ve kaynak gösterme tercihi.
İkinci madde en değerlisidir çünkü sitenin kendi önceliğini beyan etmesini sağlar. Dosya kısa tutulmalıdır; sitenin tamamını kopyalamak amacı bozar.
Gerçek etkisi ne?
Dürüst cevap: llms.txt bugün zorunlu bir standart değil ve tek başına görünürlük getirmiyor. Bir sistemin bu dosyayı okuyup okumadığı da garanti değil.
Yine de üç gerekçe eklemeyi makul kılıyor:
- Maliyet düşük. Bir dosya yazmak bir saatlik iştir; yanlış gitmesi ihtimali yoktur.
- İç disiplin sağlar. Siteyi tek sayfada anlatmaya çalışmak, sitenin kendi konumunu netleştirir.
- Erken konumlanma. Yaklaşım yaygınlaşırsa dosya hazır olur.
Görünürlüğü asıl belirleyen şey hâlâ içeriğin kendisidir: GEO ve alıntılanabilir içerik yazıları bu tarafı anlatıyor.
Hangi dosyalar birlikte çalışır?
llms.txt tek başına bir sistem değil, makine tarafında okunan dosya ailesinin bir üyesidir. Dördü birlikte tutarlı olduğunda iş görür.
robots.txt: erişim izni. Yapay zeka tarayıcılarına izin verilmediyse geri kalan hiçbir dosya okunmaz.
sitemap.xml: keşif. Hangi sayfaların var olduğunu ve ne zaman güncellendiğini söyler.
Yapılandırılmış veri: sayfa içi anlam. Soru cevap, ürün, kurs ve kuruluş işaretlemeleri, sayfanın ne anlattığını makine tarafında netleştirir.
llms.txt: özet ve öncelik. Sitenin kendi ifadesiyle ne olduğunu ve hangi sayfaların temel olduğunu söyler.
Dördü çelişirse en zararlısı olur: sitemap'te olmayan bir sayfayı llms.txt'de temel sayfa diye göstermek ya da robots.txt'de engellenmiş bir dizini tarif etmek, tutarsızlık sinyali üretir. Denetimde dördü birlikte kontrol edilir.
Eklerken yapılacak üç kontrol
1. Adres doğru mu? Dosya sitenin kök dizininde ve doğrudan açılabilir olmalı. Tarayıcıda açıp düz metin olarak göründüğünü doğrula.
2. Bilgiler güncel mi? Fiyat ya da kapsam yazdıysan, sitede değiştiğinde burayı da güncelle. Çelişen iki kaynak, hiç kaynak olmamasından kötüdür.
3. robots.txt ile çelişiyor mu? llms.txt'de tarif ettiğin sayfalar robots.txt'de engellenmiş olmamalı.
Dosyayı ekledikten sonra denetim listene bir satır olarak ekle; böylece site değiştiğinde birlikte gözden geçirilir.
Sık sorulan sorular
llms.txt zorunlu mu?
Zorunlu değil ve yerleşik bir standart da değil. Öneri niteliğinde bir yaklaşımdır; bir sistemin dosyayı okuyacağı garanti edilmez. Eklemenin gerekçesi maliyetinin çok düşük olmasıdır.
llms.txt ile robots.txt aynı şey mi?
Değil. robots.txt bir izin dosyasıdır ve hangi tarayıcının nereye girebileceğini söyler; llms.txt ise bağlam dosyasıdır ve siteyi tarif eder. robots.txt'de engellenmiş bir dizin, llms.txt'de anlatılsa bile okunmaz.
llms.txt'e ne yazılmalı?
Tek cümlelik site tanımı, en önemli beş ile on sayfanın adresi ve açıklaması, ana konular, varsa ürün ve fiyat bilgisi, bir de içeriğin alıntılanabilirliğine dair not. Dosya kısa tutulmalı; sitenin tamamı kopyalanmamalıdır.
Görünürlük dosyalarını ajana bırak
llms.txt, robots.txt ve yapılandırılmış veri üretimi SEO/GEO Ajanının denetim akışında kurulu hâlde. Tek seferlik lisans, abonelik yok; her ay yama ve güncellemeler e-postana gelir.
SEO/GEO Ajanı · Satın al 4 ajanın tamamını gör